Συνέντευξη για το παραμύθι στους μαθητές & μαθήτριες του ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ Νέας Ιωνίας Μαγνησίας

Το Πολιτιστικό Πρόγραμμα "Για να σώσουμε το μεγάλο μας σπίτι" που εκπονήθηκε και βρίσκεται σε εξέλιξη, από τους μαθητές και μαθήτριες του ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ.  (Ενιαίο Ειδικό Επαγγελματικό Γυμνάσιο-Λύκειο) Νέας Ιωνίας Μαγνησίας, περιείχε στις δραστηριότητές του και μια συνέντευξη με τον Δημήτρη Β. Προύσαλη, επιστημονικό εκπρόσωπο της ΑΜΚΕ "Παραμύθια και Μύθοι στου Κένταυρου τη ράχη" και προφορικό αφηγητή. Παραχωρήθηκε σε ερωτήσεις των μαθητών και μαθητριών της Α΄ Γυμνασίου του σχολ. έτους 2025-2026, σε επιμέλεια των καθηγητριών -συντονιστριών του συγκεκριμένου προγράμματος, Ανδρομάχης Καντάκου και Φωτεινής Αναγνωστάκη.

Συνέντευξη του Δημήτρη Β. Προύσαλη στους μαθητές του ΕΝΕΕΓΥ-Λ  Α΄ Γυμνασίου Βόλου, 2025-26 για το Πρόγραμμα: ΓΙΑ ΝΑ ΣΩΣΟΥΜΕ ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΜΑΣ ΣΠΙΤΙ

-Τι σημαίνει η λέξη :παραμύθι?

Παραμύθι που κυριολεκτικά σημαίνει «ιστορία κοντά-δίπλα στον μύθο», είναι μια  ιστορία που μιλά για σημαντικές πλευρές των σχέσεων του ανθρώπου, που κρύβει αλήθειες μέσα από μεγάλα ψέματα, τα οποία όλοι μπορούν να ακούσουν με ασφάλεια. Δεν ξέρουμε από πού ξεκινούν τα παραμύθια για να μας συναντήσουν, ποιος είναι αυτός που τα δημιούργησε, αλλά κυκλοφόρησαν από στόμα σε στόμα, έχουν χαρακτήρα συμβολικό και ανήκουν στην προφορική λαϊκή λογοτεχνία. Παλαιότερα η λέξη παραμύθι είχε τη σημασία του «ενθαρρύνω, προτρέπω, υποστηρίζω».

-Γιατί σας αρέσει να λέτε παραμύθια;

Μου αρέσει να λέω παραμύθια λαϊκά, γιατί μπορώ να ανοίγω «διαλόγους» με όσα διαχρονικά απασχολούν τον άνθρωπο. Θεωρώ πως μέσα από την προφορική αφήγηση μπορώ να βοηθήσω εκείνους που αντιμετωπίζουν δυσκολίες και κρίσεις, να βρουν απαντήσεις που ανοίγουν δρόμους διεξόδου. Λέω παραμύθια γιατί μέσα από τα ατέλειωτα θέματα που θίγουν, μας θυμίζουν πως ο πυρήνας της λαϊκής ψυχής που όλοι μας κουβαλάμε, έχει κοινές ανάγκες που μας ενώνουν, ανεξάρτητα από χρώμα, θρησκεία, γεωγραφικό τόπο ή πολιτισμό, στοιχεία που εκφράζονται μέσα από τα παραμύθια των λαών.

-Τι θα μπορούσαμε να ρωτήσουμε έναν παραμυθά;

Θα μπορούσατε να τον ρωτήσετε πού συναντά τις ιστορίες που διαλέγει να μοιραστεί με γνωστούς και άγνωστους φίλους, τι θέματα τον απασχολούν στα παραμύθια που διαλέγει, με ποια κριτήρια διαλέγει τις ιστορίες που τελικά θα δουλέψει αφηγηματικά και αν βρίσκει νόημα σε αυτά  ή ακόμα αν προτιμά να λέει ιστορίες σε παιδιά ή σε μεγάλους.

-Γιατί λέμε παραμύθια? Σε τι χρησιμεύουν;

Λέμε παραμύθια, γιατί ο άνθρωπος είναι φτιαγμένος για να αφηγείται, είναι πλάσμα κοινωνικό και αναζητά νοήματα μέσα από τις ιστορίες τις δικές του και των άλλων. Λέμε παραμύθια όταν θέλουμε να νιώσουμε ασφάλεια και ελπίδα μπροστά στις δυσκολίες της ζωής και παίρνουμε κουράγιο από τη στάση των παραμυθιακών ηρώων, οι οποίοι δεν υποχωρούν ποτέ και δε δειλιάζουν μπροστά στους μεγαλύτερους κινδύνους και τις φοβερότερες απειλές. Λέμε παραμύθια γιατί τα ψέματά τους δε θέλουν να μας ξεγελάσουν, αλλά να μας δυναμώσουν να αντιμετωπίσουμε με θάρρος όσα απρόοπτα έρχονται μπροστά μας και φαινομενικά αξεπέραστα μάς κερνάει η ζωή στο πέρασμά της.  Γιατί μας επιτρέπουν να ελπίζουμε σε φωτεινότερες μέρες όταν τριγύρω μας απλώνονται σκοτάδια αδιαπέραστα. Χρησιμεύουν για να μας υπενθυμίζουν με το δικό τους μοναδικό τρόπο πόσο όμορφο είναι να είσαι άνθρωπος, αλλά και πόσο δύσκολο είναι να κρατήσεις την ανθρωπιά σου στους  καιρούς μας.

-Γιατί κάποιοι, όπως εσείς, εξακολουθούν να λένε προφορικά λαϊκά παραμύθια στην εποχή του τικ-τοκ, instagram, facebook,κτλ; Δεν είναι ξεπερασμένα;

Εξακολουθούμε  να λέμε παραμύθια με τρόπο προφορικό, γιατί κανένα μέσο δεν μπορεί να αντικαταστήσει ή να πάρει τη θέση του ανθρώπινου λόγου, την οικειότητα που αυτός δημιουργεί, την ατμόσφαιρα, την αμεσότητα και τη ζεστασιά που προσφέρει, τη διαχείριση του χρόνου της επαφής. Ξεχνάμε ότι όλες αυτές οι εφαρμογές, οι πλατφόρμες και τα μέσα της κοινωνικής δικτύωσης, που σήμερα βλέπουμε να κυριαρχούν γύρω μας παντού, είναι απλώς εργαλεία στην υπηρεσία του ανθρώπου, και μάλιστα περιορισμένων χρηστικών εφαρμογών και δυνατοτήτων. Στηρίζονται στην εικόνα και όχι στο «κείμενο», στον ανθρώπινο λόγο που κατά τη χρήση τους συμπυκνώνεται και συμπιέζεται σε μερικά δευτερόλεπτα. Φτιάχνονται για να του κάνουν τη ζωή ευκολότερη και όχι για να υπονομεύσουν την ποιότητα των σχέσεών του, όπως τελικά αποδεικνύεται. Η εικόνα ανθρώπων, σε όλες τις ηλικίες, που κάθονται μαζί παρέα, αλλά ο καθένας είναι απορροφημένος στην οθόνη του κινητού του είναι τρομακτική. Ως μέσα, τα τικ τοκ, Instagram κλπ έχουν τη δύναμη να καταργούν τις αποστάσεις, σμικραίνουν τον χρόνο, αλλά  κατά την προσωπική μου γνώμη υπονομεύουν την ολότητα των αισθήσεων. Οι μηχανές δεν μπορούν να δημιουργήσουν τα συναισθήματα του «μαζί», «από κοντά». Μπορεί να συναντήσουμε στο διαδίκτυο ενδιαφέρουσες αφηγήσεις, ηχητικές ή οπτικές, αλλά σαν αυτές που υπηρετεί η προφορικότητα, ο ζωντανός ανθρώπινος λόγος σίγουρα δεν είναι.

-Ποιοι έφτιαξαν τα παραμύθια; Πότε;

Θα ήθελα να κάνω μια διευκρίνιση. Όταν μιλάμε για παραμύθια, δεν εννοούμε τα προϊόντα της λογοτεχνικής έμπνευσης και δημιουργίας που γράφονται από έναν συγγραφέα και απευθύνονται στην παιδική ή εφηβική ηλικία και τα οποία αποτελούν τον κόσμο της παιδικής λογοτεχνίας. Τα παραμύθια φτιάχτηκαν κατά τόπους σε διαφορετικά μήκη και πλάτη του κόσμου από τον λαϊκό άνθρωπο για να εκφράσει τις σχέσεις του στις μικρές και μεγάλες στιγμές της ζωής του με λόγο συμβολικό και ήταν πάντα προφορικά, που αργότερα καταγράφηκαν από μελετητές και λαογράφους. Υπήρξαν λαοί που δεν είχαν ποτέ τους γραπτή γλώσσα αλλά δεν υπήρξε ποτέ λαός που να μην έχει δικά του παραμύθια. Αυτό  που είναι ενδιαφέρον είναι πως οι υποθέσεις τους, είχαν ομοιότητες, εκφράζοντας κοινές ψυχικές ανάγκες. Με τα ταξίδια, τους εμπορικούς δρόμους, τις κατακτήσεις, διαδόθηκαν  και αγαπήθηκαν όταν οι λαοί αναγνώριζαν σε αυτές τις υποθέσεις κάτι σημαντικό που έπρεπε να ακουστεί. Το ταλέντο του ενός, του παραμυθά ή της παραμυθούς, δημιούργησε, επινόησε μια φανταστική ιστορία για να μιλήσει για κάτι που απασχολούσε την κοινότητα, και η κοινότητα το «ενέκρινε» το έκαμε δικό της και το μετέδιδε μέσα από την πρακτική της αναδιήγησης. Τα παραμύθια φτιάχτηκαν τότε που οι άνθρωποι έπρεπε να διαχειριστούν τον κοινό συλλογικό χρόνο που οριζόταν άτυπα από τις γεωργικές εργασίες και τον κύκλο των εορτών.

-Υπάρχουν λαϊκά παραμύθια για την φύση, το νερό, τα δέντρα, το χώμα κτλ;

Υπάρχουν λαϊκά παραμύθια για όλες τις βασικές πλευρές των σχέσεων του ανθρώπου, και  ο φυσικός κόσμος ήταν μια από αυτές.  Συναντώνται ιστορίες που μιλούν για τη διαχείριση του νερού, το χάσιμο του μέτρου, την υπερεκμετάλλευση των πλουτοπαραγωγικών πηγών της φύσης, την αξία της βιοποικιλότητας, την αειφορία, ιστορίες που λειτουργούν με χαρακτήρα αιτιολογικό, ή άλλες που μιλούν για το σεβασμό της Μητέρας Γης, στην οποία ο άνθρωπος ξεχνά πως είναι περαστικός, που φιλοξενείται. Πολλές υποθέσεις ιστοριών κινούνται στα όρια των μυθολογικών αφηγήσεων, κύρια από αυτόχθονες φυλές άλλων ηπείρων που η ζωή τους ήταν στενά δεμένη με τη φύση, την οποία ο άνθρωπος αντιμετώπιζε με αξία ιερότητας λατρευτικής. Σεβόταν αυτό το οποίο τον περιείχε και αυτό που του πρόσφερε τροφή. Σήμερα κινείται απέναντι στη φύση με μια παράλογη στάση κυριαρχίας και συνολικής εκμετάλλευσης, αδιαφορώντας για την ποιότητα ζωής των μελλοντικών γενεών.

-Ποιο είναι το αγαπημένο σας λαϊκό παραμύθι για το θέμα που ασχολούμαστε;

Θα μοιραστώ μαζί σας μια ξεχωριστή ιστορία που λέγεται «Το πνεύμα του ποταμού» που είναι τόσο παλιά αλλά ταυτόχρονα και τόσο επίκαιρα σύγχρονη, αλλά όχι μόνο αυτή…

 

Αφήγηση στα πλαίσια του "Για να σώσουμε το μεγάλο μας σπίτι" πολιτιστικού προγράμματος στο ΕΝ. Ε.Ε ΓΥ.Λ. Νέας Ιωνίας Βόλου

 

Η ΑΜΚΕ "Παραμύθια και Μύθοι στου Κένταυρου τη ράχη" υποστήριξε και συμμετείχε στο Πολιτιστικό Πρόγραμμα με θέμα "Για να σώσουμε το μεγάλο μας σπίτι" που εκπονήθηκε και δρομολογήθηκε στην πράξη για τους μαθητές και μαθήτριες της Α΄ Γυμνασίου του ΕΝ. Ε.Ε. ΓΥ.Λ. (Ενιαίο Ειδικό Επαγγελματικό Γυμνάσιο-Λύκειο) Νέας Ιωνίας Βόλου, του σχολικού έτους 2025-2026 και εκδηλώθηκε με μια ποικιλομορφία εκπαιδευτικών δράσεων που αφορούσαν εικαστικές δημιουργίες, επισκέψεις, προβολές, συνεντεύξεις και αφηγήσεις, που στόχευαν στην ευαισθητοποίηση των μαθητών, στη δραστηριοποίησή τους, στην έκφραση των προβληματισμών τους αλλά και των προτάσεών τους για τη σχέση του σύγχρονου νέου ανθρώπου με το φυσικό περιβάλλον.

Παραμύθια του Κόσμου για τις γενιές του αύριο

Αναμνηστική φωτό με τις καθηγήτριες-συντονίστριες του προγράμματος 

έχοντας φόντο την είσοδο του γραφείου των καθηγητών

Ο Δημήτρης Β. Προύσαλης αφηγείται

Στην αφηγηματική διάσταση του πολιτιστικού προγράμματος, ο επιστημονικός εκπρόσωπος της ΑΜΚΕ και προφορικός αφηγητής, επιμελητής του παρόντος ιστολογίου Δημήτρης Β. Προύσαλης αφηγήθηκε τέσσερα παραμύθια της παγκόσμιας προφορικής παράδοσης των λαών του κόσμου, με υποθέσεις που έθιγαν καίριες πλευρές της σχέσης του ανθρώπου με το φυσικό περιβάλλον και με το πέρας της αφήγησης οι μαθητές και μαθήτριες πήραν συνέντευξη από τον γράφοντα, υποβάλλοντας σημαντικές ερωτήσεις.

Η συλλογή από την οποία έγινε η επιλογή ιστοριών για το πρόγραμμα

Πολλές ευχαριστίες για τη γόνιμη και εποικοδομητική συνάντηση.

 

"Ιστορίες πίσω από τις ιστορίες: Ανταμώματα στων παραμυθιών τον Κύκλο-Β' Κύκλος-Τρίτη 31 Μαρτίου Βιβλιοκαφέ EVMAROSBOOKS

 Η περιοδική συνάντηση με επίκεντρο μια σειρά από προσεγγίσεις των λαϊκών παραμυθιών με αντανακλάσεις στη σύγχρονη εποχή υπό τον γενικό τίτλο: "Ανταμώματα στων παραμυθιών τον Κύκλο..." βαδίζει στο δρόμο του 2ου Κύκλου με την δεύτερη συνάντηση, του τρέχοντος μήνα /Μαρτίου. Συγκεκριμένα την Τρίτη 31 Μαρτίου 2026 και ώρα 19.30 θα πραγματοποιηθεί με ιδιαίτερο θέμα: "Ιστορίες πίσω από τις ιστορίες: Ταυτότητες, αντανακλάσεις και πολιτισμικές συναντήσεις στα λαϊκά παραμύθια".

Η ΑΜΚΕ "Παραμύθια και Μύθοι στου Κένταυρου τη ράχη" υλοποιώντας καταστατικές αρχές και κινούμενη πάντα στα πλαίσια γενικότερων πρωτοβουλιών, εκδηλώσεων και δραστηριοτήτων με άξονα τα λαϊκά παραμύθια και την αφήγησή τους, συνδιοργανώνει και υποστηρίζει σε συνεργασία με τις εκδόσεις Εύμαρος, στην Αθήνα, έναν κύκλο ανοιχτών διαλέξεων για τους κρυμμένους κόσμους των λαϊκών παραμυθιών, που θα συνοδεύονται από αφηγήσεις στο κοινό. 

Οι θεματικές συναντήσεις έχουν διπλή υπόσταση: Α. Τη διάλεξη και Β. την αφήγηση. Η μορφή είναι διαλογική σε έναν κύκλο  μηνιαίων ανταμωμάτων με τα λαϊκά παραμύθια και τους κόσμους που κρύβουν: Γνωρίζουμε και εμβαθύνουμε στον κόσμο του ανώνυμου συλλογικού φαντασιακού, ταξιδεύουμε μέσα από θέματα διαχρονικά των ανθρώπινων σχέσεων επιχειρώντας σύγχρονες προσεγγίσεις. Περπατάμε σε παλιά μονοπάτια αναζητώντας αντανακλάσεις στους καιρούς μας, ανιχνεύουμε τις συνθήκες και τους φορείς των αφηγήσεων, μελετούμε τον κόσμο της προφορικής λογοτεχνίας και μυθοπλασίας  σε πλαίσιο ιστορικότητας, συνομιλούμε με το χτες αναζητώντας  θετικότερες και πιο ουσιαστικές πορείες προσωπικές και συλλογικές στο σήμερα και το αύριο.

 Άξονες, επικεντρώσεις, επιρροές, αντανακλάσεις, αναδύσεις, θεματικών κατευθύνσεων. Μετά τον πρώτο κύκλο που έθιξε θεματικές σχετικά με:

Α. Παραμύθια, άτομο και κοινωνία υπό κρίσεις

Β. Παραμύθια και Οικολογία

Γ. Παραμύθια και Προσφυγική Μνήμη

Δ. Παραμύθια και ιστορική συνέχεια απέναντι στη λήθη, 

ακολουθεί ο Β΄ κύκλος  με θέματα:

Α. "Ψυχής Άκος: Τα λαϊκά παραμύθια ως άυλη μετασχηματιστική δύναμη αναπλαισίωσης της προσωπικής εμπειρίας"

Β. "Ιστορίες πίσω από τις ιστορίες: Ταυτότητες, αντανακλάσεις και πολιτισμικές συναντήσεις στα λαϊκά παραμύθια".

Την επιμέλεια των διαλέξεων και τον συντονισμό των προφορικών αφηγήσεων έχει ο Δημήτρης Β. Προύσαλης, δασκαλος, προφορικός αφηγητής και υποψήφιος δρ ΕΚΠΑ. που είναι και ο επιστημονικός εκπρόσωπος της "Παραμύθια και Μύθοι στου Κένταυρου τη ράχη". Οι αφηγήσεις αποτελούν ανοιχτή πρόσκληση σε όποιο/α θα ήθελε να αφηγηθεί μια ιστορία που του/της έκαμε εντύπωση, αλλά προϋποθέτουν μια πρότερη επικοινωνία με τον συντονιστή για διευκρινίσεις και λεπτομέρειες.

Οι εκδόσεις ΕΥΜΑΡΟΣ, που αποτελούν έναν σταθερό συνοδοιπόρο της ΑΜΚΕ που επιμελείται το παρόν ιστολόγιο στις διαδρομές του φορέα μέσα στην άυλη πολιτιστική κληρονομιά και την προφορική λογοτεχνία των λαών, απέκτησαν έναν καινούργιο χώρο αναφοράς με το χαρακτήρα του βιβλιοκαφέ. Πρόκειται για έναν όμορφο και καλαίσθητο χώρο που φτιάχτηκε με μεράκι από τους ανθρώπους των εκδόσεων Εύμαρος, ο οποίος τοποθετείται χωρικά μεταξύ των σταθμών ΗΣΑΠ του Ηλεκτρικού της Καλλιθέας και του Ταύρου (6 λεπτά με τα πόδια από τον πρώτο και 9 λεπτά απόσταση από τον δεύτερο) με διπλή είσοδο από 25ης Μαρτίου 2 ή Κύπρου 1.  Εκεί θα φιλοξενούνται ποικίλες εκδηλώσεις γύρω από το βιβλίο, όπως για παράδειγμα η Λέσχη Ανάγνωσης, που λειτουργούσε μέχρι πρότινος  στην έδρα του Εύμαρου στον Ταύρο, παρουσιάσεις βιβλίων, αλλά και διαλέξεις με ποικίλο περιεχόμενο, όπου οι φίλοι και φίλες του βιβλίου θα μπορούν να χαίρονται τον καφέ  ή το ποτό τους με την παρέα τους αλλά και με συντελεστές των εκδόσεων Εύμαρος 

Η είσοδος είναι ελεύθερη, αλλά καλό θα είναι να κάνει κανείς κράτηση, για να υπάρχει μια επαρκής εικόνα του αριθμού των φίλων που θα παρευρεθούν και τη λειτουργικότερη εξυπηρέτησή τους,

Θα ακολουθήσει μουσική βραδιά κιθάρας με τον Γιώργο Βύρωνα Λάβο.

Τις εν λόγω εκδηλώσεις διοργανώνουν οι εκδόσεις ΕΥΜΑΡΟΣ και υποστηρίζουν η "Παραμύθια και Μύθοι στου Κένταυρου τη ράχη".

 

3η Σεμιναριακή συνάντηση «Μια φορά κι έναν καιρό, αλλά και στον 21ο αιώνα: Τα λαϊκά παραμύθια από το παραγώνι… στη σχολική τάξη» στο Βόλο

Δρομολογείται το Σαββατοκύριακο 28 και 29 Μαρτίου 2026 η τρίτη διήμερη συνάντηση του σεμιναριακού κύκλου -σε μορφή μηνιαίου διημέρου-«Μια φορά κι έναν καιρό, αλλά και στον 21^ο αιώνα: Τα λαϊκά παραμύθια από το παραγώνι…στη σχολική τάξη» που διοργανώνεται από τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Μαγνησίας, το ΠΤΔΕ ΕΚΠΑ (Εργαστήριο Παιδαγωγικών Εφαρμογών και Παραγωγής Εκπαιδευτικού Υλικού) του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επιστήμες της Αγωγής» της ΑΜΚΕ «Παραμύθια και Μύθοι στου Κένταυρου τη Ράχη», με τη συνεργασία του Θρησκευτικο-φιλολογικού Συλλόγου «Οι Τρεις Ιεράρχες». Ο σεμιναριακός κύκλος που άρχισε τον Ιανουάριο, φιλοξενείται στο χώρο της Βιβλιοθήκης του. 

Το σεμινάριο υλοποιείται από τον επιστημονικό  εκπρόσωπο της ΑΜΚΕ και διδάσκοντα εισηγητή, Δημήτρη Β. Προύσαλη, δάσκαλου-Υπ δρ ΠΤΔΕ ΕΚΠΑ, προφορικού αφηγητή, και στηρίζεται από την οικονομική ενίσχυση της ΕΚΠΟΛ Θεσσαλίας.  Οι συμμετέχοντες και συμμετέχουσες σε κλειστό αριθμό εκπαιδευτικοί της Αβάθμιας, εκδηλώνουν το μεγάλο τους ενδιαφέρον, καθώς αντιλαμβάνονται τις δυνατότητες συνάντησης  του προφορικού λόγου των λαϊκών παραμυθιών με το σχολικό περιβάλλον της τάξης. 

Εκπαιδευτικές προτάσεις αξιοποίησης της προφορικής αφήγησης, σύνδεση με το αναλυτικό πρόγραμμα, αναζήτηση παιδαγωγικών εφαρμογών και συνδέσεων, αφηγηματικές χρήσεις, αποκαλύπτουν τις προσεγγίσεις μέσα από την παιδαγωγική πράξη και αναδεικνύουν την πολυτιμότητα της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς και του λαϊκού πολιτισμού στις συνδέσεις τους με τον σύγχρονο άνθρωπο της μικρής ηλικίας, αλλά αποκαλύπτουν ταυτόχρονα ένα μέσο στη διάθεση του επαγγελματία της Εκπαίδευσης. 

Το Σάββατο 28/3, ώρα 19.00 θα πραγματοποιηθεί βραδιά αφήγησης στο καφέ Filippou Café Classique της πόλης του Βόλου, με αφορμή την παρουσία του Δημήτρη Β. Προύσαλη για εφηβικό και ενήλικο ακροατήριο.

Με την υποστήριξη της

 

 

 

Βραδιά Αφήγησης: "Παραμύθια λαϊκά ενάντια σε δύσκολους καιρούς: Να συλλογάσαι, να ελπίζεις, να πράττεις: Σάββατο 28 Μαρτίου στο Βόλο

Με αφορμή την τρίτη σεμιναριακή συνάντηση που διοργανώνεται από την Αβάθμια Μαγνησίας με θέμα:  «Μια φορά κι έναν καιρό, αλλά και στον 21^ο αιώνα: Τα λαϊκά παραμύθια από το παραγώνι….στη σχολική τάξη» που απευθύνεται στους εκπαιδευτικούς της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης. για τη γνωριμία και αξιοποίηση των λαϊκών παραμυθιών και της αφήγησής τους στο σύγχρονο σχολείο του σήμερα, διοργανώνεται από την ΑΜΚΕ "Παραμύθια και Μύθοι στου Κέρντσαυρου τη ράχη" βραδιά αφήγησης στον Βόλο, 

το Σάββατο 28 Μαρτίου 2026 

και ώρα 19.00 

στο χώρο του φιλόξενου 

Filippou Cafe Classique 

Οδός Ερμού 53-55

Η θεματική της βραδιάς έχει τον τίτλο: 

"Παραμύθια λαϊκά ενάντια σε δύσκολους καιρούς: 

Να συλλογάσαι, να ελπίζεις, να πράττεις"

και την προφορική αφήγηση θα κάνει 

ο Δημήτρης Β. Προύσαλης

Με την διοργάνωση-υποστήριξη της

 

Στο δρόμο προς την 25η Μαρτίου-Μέρος 2ο: Ο Φωτάκος ως άτυπος λαογράφος της εποχής του σε μια έκδοση

Στο δρόμο για τον εορτασμό της 25ης Μαρτίου το δεύτερο μέρος αφορά και αναφέρεται σε μια ακόμη προσωπικότητα, από τον Μοριά. Ο Φωτάκος, κατά κόσμον Φώτιος Χρυσανθόπουλος, γέννημα θρέμμα από το χωριό Μαγούλιανα της ορεινής Αρκαδίας (1798-1858), αγωνιστής του 1821 και πρώτος υπασπιστής του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη,  πρόσφερε τις υπηρεσίες του στην πατρίδα του όχι μόνο με τα όπλα, αλλά -όπως αποδεικνύεται- και με την πένα του. Υπήρξε ένας από τους δύο πολυγραφότερους συγγραφείς που πήραν μέρος στην Επανάσταση του Γένους-ο άλλος είναι ο Χριστόφορος Περραιβός- και έγινε γνωστός κύρια για τα Απομνημονεύματά του, τα οποία εκδόθηκαν με επίμονη παρότρυνση του Γεώργιου Τερτσέτη, σε δύο τόμους, ο Α΄ στα 1858, ο Β΄ μεταθανάτια το 1899.  Ανάμεσα στα έργα του το πολύτιμο για τις πληροφορίες του "Βίος του παπα-Φλέσσα"  και το "Βίος των Πελοποννησίων ανδρών και των έξωθεν εις την Πελοπόννησον ελθόντων" όπου γίνεται αναφορά για όσους συμμετείχαν στις στρατιωτικές συγκρούσεις στον Μοριά, αλλά όχι σε βάση βιογραφική καθώς αναφέρονται μικροϊστορίες ή και δημοτικά τραγούδια για τα πρόσωπα ορισμένων. Αναδεικνύεται ακόμα ως ένας άτυπος λαογραφίζων συγγραφέας, αφού επτά χρόνια μετά το θάνατό του δημοσιεύονται ενενήντα έξι μικροαφηγήματα στο περιοδικό ΕΒΔΟΜΑΣ, στα τεύχη έξι μηνών το 1886, αφηγήματα που του αποδίδονται.  Μας παρουσιάζουν άγνωστες και ενδιαφέρουσες όψεις από τα προεπαναστατικά χρόνια, αναφέρονται σε γεγονότα στη ροή της Επανάστασης του 1821 και συνεχίζουν τις κοινωνικές αποτυπώσεις στα χρόνια του Όθωνα.

Το φύλλο του περιοδικού ΕΒΔΟΜΑΣ, τεύχος 102, της 9ης Φεβουαρίου 1886

 όπου πρωτοεμφανίζεται η αναφορά δημοσίευσης "Ανέκδοτα, Μύθοι, Παροιμίαι" συλλεγέντα 

υπό Φωτίου Χρυσανθόπουλου (Φωτάκου) πρώτου υπασπιστού του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη 

(το πρώτον ήδη εκδιδόμενα)

Πρόκειται για λαϊκά παραμύθια με αναγνωρίσιμο παραμυθιακό τύπο στους επαΐοντες, αισώπειους μύθους, αιτιολογικές παραδόσεις, ευτράπελες χιουμοριστικές ιστορίες, ανέκδοτα, παροιμίες, ευχές και κατάρες, γλωσσικές καταγραφές, παρατηρήσεις και αναφορές λαογραφικού χαρακτήρα με κοινωνιολογικές προεκτάσεις. Αποτελείται από έντεκα θεματικές ενότητες, μια εκτεταμένη εισαγωγή για την εργοβιογραφία του Φωτάκου, και κάθε ιστορία ακολουθείται από σχετικά επεξηγηματικά σχόλια.

Η συλλογή αποτελεί μια ευχάριστη ανακάλυψη  και έκπληξη από ένα υλικό προφορικού περιεχομένου, που υπήρξε άγνωστο στους λαογραφικούς κύκλους, και θεωρείται ως προσφορά του γράφοντα στον κόσμο του 1821 και την κληρονομιά του, καθώς είναι το έκτο του βιβλίο-συλλογή ιστοριών με αναφορά στην μακρινή εκείνη μα καταλυτική εποχή για τον νεότερο ελληνισμό.

Είναι βέβαιο πως το παραμυθόφιλο- και όχι μόνο- αναγνωστικό κοινό θα χαρεί την έκδοση και θα εκπλαγεί ευχάριστα.

 Με την υποστήριξη της

 

Στο δρόμο προς την 25η Μαρτίου: Μέρος 1ο -Ο Θεοδ. Κολοκοτρώνης ως Αίσωπος-αφηγητής του 1821 κι ένα συνέδριο για τα 200 χρόνια

Καθώς έχουμε μπει στην ευθεία για την 25η Μαρτίου, και ως μελετητής, ερευνητής και καταγραφέας του λαϊκού παραμυθιακού λόγου, αλλά και ως προφορικός αφηγητής που προβάλλει την πρακτική του αφηγηματικού λόγου και υπηρετεί την προώθηση της χρήσης του, δεν θα μπορούσε να μην γίνει αναφορά σε μια από τις κυρίαρχες προσωπικότητες που αναδύθηκαν μέσα από την Ελληνική Επανάσταση του 1821. Η παρούσα δημοσίευση δεν συνδέεται ούτε επιθυμεί να σταθεί στην στρατιωτική φυσιογνωμία του Γέρου του Μοριά, μα ούτε και στις ικανότητές του στα πολεμικά μέτωπα του Αγώνα.

Επιθυμεί μέσα από τις αναφορές των συγχρόνων του (βλ. Ν. Κασομούλη, Δημ. Αινιάν, Φ. Χρυσανθόπουλου-Φωτάκου και Γ. Τερτσέτη) να παρουσιάσει τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη ως έναν κατεξοχήν λαϊκό αφηγητή, που λειτουργεί σε καίριες στιγμές της Επανάστασης ως ένας στοχαστής, δυναμικός ενδιάμεσος  που χρησιμοποιεί τον λόγο του μύθου, τόσο του Αισώπειου όσο και της προσωπικής μυθοπλασίας για να παρέμβει εκεί που εκτιμά πως πρέπει να ακουστούν με τρόπο επιδραστικό τα όσα έχει μεταφορικά ή αλληγορικά να πει.

Το 2021 το Πανεπιστήμιο Πατρών μαζί με τη Στέγη Γραμμάτων "Κωστής Παλαμάς" και την Ένωση Φιλολόγων Νομού Αχαΐας διοργάνωσαν ένα τριήμερο διεθνές συνέδριο με θέμα "Όψεις της Επανάστασης του 1821" από 15-17 Οκτωβρίου 1821.  Ανάμεσα στις εισηγήσεις ήταν και αυτή του επιμελητή του παρόντος ιστολογίου με θέμα:

"Από τον Αίσωπο στον Κολοκοτρώνη: 

Ο λόγος του Μύθου και η αφήγησή του στα 1821" 

και μπορεί να την παρακολουθήσει κανείς από το βίντεο- καταγραφή των εισηγήσεων, στον παρακάτω σύνδεσμο από το χρονικό διάστημα 1.24.30 έως το τέλος 1.59.40

https://sgkpalamas-conference.enaliaevents.com/%cf%83%cf%85%ce%bd%ce%b5%ce%b4%cf%81%ce%af%ce%b1-1-%ce%b5%ce%ba%cf%80%ce%b1%ce%af%ce%b4%ce%b5%cf%85%cf%83%ce%b7/